23.09.2026
Бүгүн Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунда Мамлекеттик тил күнүнө арналган салтанаттуу иш-чара өттү.
Майрамдык программа кыргыз тилинин көркөмдүгүн, байлыгын жана тереңдигин чагылдырган чечендик жана көркөм сөз өнөрүнө арналды. Аппараттын кызматкерлери эне тил тууралуу ырларды көркөм окуп, элдин кылымдар бою топтогон тажрыйбасын жана руханий баалуулуктарын камтыган макал-лакаптарды жана учкул сөздөрдү айтып беришти. Иш-чаранын өзгөчө бөлүгү катары акын Темирбек Матыбаев комуздун коштоосунда өнөр тартуулап, кыргыз тилинин күчүн, байлыгын жана көркөмдүгүн даңазалады. Майрамдык программаны улуттук бийлер коштоду.
Өз сөзүндө Конституциялык соттун Төрагасы Эмиль Осконбаев кыргыз тили кылымдарды карыткан тарыхый жолду басып өтүп, элдин тарыхын, топтогон тажрыйбасын жана каада-салтын муундан муунга өткөрүп келгенин белгиледи. Ал бул руханий мурастын улуулугун «Манас» эпосу айгинелеп турарын айтып, кылымдар бою ооздон оозго, устаттан шакиртке, муундан муунга өтүп келген улуу эпостун ЮНЕСКО тарабынан адамзаттын материалдык эмес маданий мурасынын бир бөлүгү катары таанылганына токтолду.
Ошондой эле кыргыз тилинин укуктук чөйрөдөгү ордуна өзгөчө көңүл бурулду. Төрага Конституциялык соттун чечимдери мазмуну терең, негиздүү жана салмактуу болуу менен бирге, ар бир адамга түшүнүктүү тилде жазылышы зарылдыгын белгиледи. Анткени ар бир чечимдин артында адамдын укуктары жана эркиндиктери турат. Ошондуктан юридикалык тактык менен коомчулукка түшүнүктүүлүктүн айкалышы өзгөчө маанилүү экенин баса белгиледи.
Конституциялык соттун судьясы Кырккелди Кыдырбаев да кесиптештерин жана Соттун Аппаратынын кызматкерлерин Мамлекеттик тил күнү менен куттуктап, кыргыз тилинин улуттук маданиятты, элдин өзгөчөлүгүн жана муундар ортосундагы байланышты сактоодогу маанисин белгиледи.
![]()
21.09.2026
Кыргыз Республикасынын Конституциялык соту Кыргыз Республикасынын «Бажылык жөнгө салуу жөнүндө» Мыйзамынын 3, 5, 77 жана 83-беренелеринин жоболорунун Евразия экономикалык бирлигинин Бажы кодексинин жоболору менен өз ара байланышта Кыргыз Республикасынын Конституциясынын 6-беренесинин 3, 5-бөлүктөрүнө, 24-беренесинин 1-бөлүгүнө, 56-беренесинин 2-бөлүгүнө жана 61-беренесинин 1-бөлүгүнө ылайык келүүсүн текшерүү жөнүндө кайрылууну өндүрүшкө кабыл алды.
Талашка алынган жоболор бажы мыйзамдарынын убакыт боюнча колдонулушун, мөөнөттөрдү эсептөөнү жана бажы төлөмдөрүн өндүрүп алуунун мөөнөттөрүн жөнгө салат. Маселе 2011 жана 2013-жылдары убактылуу алып келинген транспорт каражаттарына байланыштуу бажы төлөмдөрүн жана туумдарды өндүрүп алуу жөнүндө иштерди кароодо келип чыккан. Аталган транспорт каражаттарынын өлкөдөн чыгарылбагандыгы 2024-жылы аныкталган.
Кайрылууда бажы төлөмдөрүн өндүрүп алуу мөөнөттөрүнүн укуктук аныктуулугу, анын ичинде мөөнөттүн башталган учуру жана акыркы чеги, ошондой эле мурда келип чыккан укуктук мамилелерге кийин кабыл алынган укуктук жөнгө салууну колдонууга, эгерде бул адамдын укуктук абалын начарлатышы мүмкүн болсо, жол берилер-берилбеси тууралуу маселелер көтөрүлгөн.
19.09.2026
19-сентябрда Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун Аппараты жалпы республикалык ишембиликке катышты.
Аппараттын кызматкерлери биргелешип, имаратка жанаша жайгашкан аймакты тазалап, жашыл зоналарды жана башка участокторду иретке келтиришти. Таштандылар жана куураган өсүмдүктөр жыйналды.
Ишембиликтин жүрүшүндө аймак тазаланып, иретке келтирилди. Мындай иш-чаралар айлана-чөйрөнү таза жана тыкан сактоого багытталган.
Сиз да кошулуңуз! Шаарларыбызда, айылдарыбызда жана жалпы өлкөбүздө тазалыкты жана тартипти бирге сактайлы.
16.09.2026
Конституциялык сотто төрага Эмиль Осконбаевдин Кыргыз Республикасындагы миссиясын аяктап жаткан БУУнун туруктуу координатору Антье Граве менен жолугушуусу болуп өттү.
Тараптар биргелешкен иштин жыйынтыгын чыгарышты жана өз ара аракеттенүүнүн мындан аркы багыттарын талкуулашты. Антье Граве 2023-2027-жылдарга БУУнун алкактык программасы аяктап баратканын, ал эми кийинки программаны даярдоо башталганын билдирди. Жаңы документти иштеп чыгууда мыйзамдын үстөмдүгүнө, адам укуктарын жана эркиндиктерин коргоого, мамлекеттик институттарды бекемдөөгө жана сот адилеттигине жетүүгө өзгөчө көңүл бурулат.
Буга байланыштуу Антье Граве Конституциялык соттун кесиптик пикиринин жана анын келечектеги артыкчылыктарды талкуулоого катышуусунун маанилүүлүгүн баса белгиледи.
Өз кезегинде Эмиль Осконбаев Кыргызстан үчүн БУУ менен кызматташуу өзгөчө мааниге ээ экенин, анткени эл аралык тажрыйба жана эксперттик колдоо мамлекеттик институттарды жана адам укуктарын жана эркиндиктерин коргоо механизмдерин өркүндөтүүгө жардам берерин белгиледи. Ал укуктун үстөмдүгү жана адам укуктарынын кепилдиктери мамлекеттин туруктуу өнүгүүсүнүн негизи экенин, ал эми улуттук институттардын эл аралык уюмдар менен натыйжалуу өз ара аракеттенүүсү дүйнөлүк мыкты тажрыйбаларды эске алууга жана заманбап чечимдерди табууга мүмкүндүк берерин баса белгиледи.
Төрага Антье Гравеге ачык диалог жана жемиштүү биргелешкен иш үчүн ыраазычылык билдирип, андан аркы ишмердүүлүгүндө ийгиликтерди каалады жана кесиптик байланыштарды улантууга үмүттөнөрүн билдирди.
16.09.2026
Конституциялык сотто мамлекеттик көз карандысыздыктын 35 жылдыгына карата иш-чара болуп өттү. Бул күнү аппараттын кызматкерлери, ошондой эле ведомство өз ишинде кызматташкан мамлекеттик органдардын жана уюмдардын өкүлдөрү белгиленди.
Сыйлыктар ак эмгеги, кесипкөйлүгү жана жалпы ишке кошкон салымы үчүн, анын ичинде конституциялык мыйзамдуулукту бекемдөө жана адам укуктарын жана эркиндиктерин коргоо үчүн берилди.
Конституциялык соттун төрагасы Эмиль Осконбаев белгилегендей, ар бир мамлекеттик органдын ишинин жыйынтыгынын артында ар бири өз участогу үчүн жооп берген жана жалпы ишке өз салымын кошкон адамдар турат. Ошондой эле мамлекеттик органдардын ортосундагы кесиптик кызматташтыктын маанилүүлүгүн баса белгиледи. Биргелешип иштөө, маалымат алмашуу жана өз ара жардам берүү пайда болгон маселелерди чечүүгө жана коюлган милдеттерди натыйжалуу аткарууга мүмкүндүк берет.
Сыйлыктарды тапшыруу мамлекеттик органдарды жалпы милдеттерди чечүүдө бириктирген кызматташтыкка жана эмгекке кошкон салымы үчүн ыраазычылык билдирүү болду.
Иш-чаранын соңунда төрага сыйлык алгандарды куттуктап, аларга ден соолук, бакубатчылык жана кесиптик ишинде мындан аркы ийгиликтерди каалады.Иш-чаранын соңунда Төрага сыйлангандарды куттуктап, аларга бекем ден соолук, бакубатчылык жана кесиптик ишмердигинде мындан аркы ийгиликтерди каалады.
...
... 15.09.2026
Кыргыз Республикасынын Конституциялык соту Кыргыз Республикасынын Укук бузуулар жөнүндө кодексинин 554-беренесинин 4-бөлүгүнүн Кыргыз Республикасынын Конституциясынын 56-беренесинин 2-бөлүгүнө, 61-беренесинин 1-бөлүгүнө жана 100-беренесинин 4-бөлүгүнө ылайык келүүсүн текшерүү жөнүндө өтүнүчүтy өндүрүшкө кабыл алды.
Кайрылуу укук бузуу жөнүндө иш боюнча ыйгарым укуктуу органдын токтомуна берилген даттануу боюнча кабыл алынган биринчи инстанциядагы соттун токтомуна даттанууда апелляциялык инстанциядагы соттун ыйгарым укуктарын аныктоочу жоболорго тиешелүү.
Талашылып жаткан ченемге ылайык, апелляциялык даттанууну кароонун жыйынтыгы боюнча апелляциялык инстанциядагы сот даттанууну канааттандыруусуз калтырууга; биринчи инстанциядагы соттун токтомун жокко чыгарып, ыйгарым укуктуу органдын токтомун өзгөртүүсүз калтырууга; же биринчи инстанциядагы соттун жана ыйгарым укуктуу органдын токтомдорун жокко чыгарып, иш боюнча өндүрүштү токтотууга укуктуу.
Арыз ээлери талашылып жаткан ченемде апелляциялык инстанциядагы соттун жаңы чечим кабыл алууга, соттук актыны өзгөртүүгө же ишти кетирилген бузууларды жоюу үчүн жаңыдан кароого жөнөтүүгө ыйгарым укуктары каралбаганын белгилешет. Алардын пикиринде, мындай чектөө натыйжалуу соттук коргоого тоскоолдук кылат жана ишти жогорку инстанциядагы сот тарабынан кайра кароонун конституциялык кепилдиктерин толук камсыз кылбайт.
Аныктама менен кененирээк төмөнкү шилтемеден тааныша аласыздар:https://constsot.kg/wp-content/uploads/2026/09/opred-o-prinyatii-ot-15.09.26.pdf
11.09.2026
11-сентябрда Талас шаарында Кыргыз Республикасынын Эгемендүүлүгүнүн 35 жылдыгына арналган башкы майрамдык иш-чаралар өтүүдө. Ага Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун төрагасы Э. Осконбаев катышууда.
Акыркы жылдары Эгемендүүлүк күнүнө арналган негизги майрамдык иш-чаралар жана расмий салтанаттар кезек-кезеги менен өлкөнүн ар кайсы облустарында өткөрүлүп келет. 2025-жылы мындай иш-чара Жалал-Абад облусунда өткөн. Ал эми быйыл Эгемендүүлүктүн 35 жылдыгы Талас облусунда белгиленүүдө.
Талас шаарынын борбордук аянтында Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик туусун салтанаттуу көтөрүү аземи – башкы иш-чаралардын бири болду. Ага Кыргыз Республикасынын Президенти Садыр Жапаров катышты. Аземдин жүрүшүндө Мамлекет башчысы кыргызстандыктарды Эгемендүүлүктүн 35 жылдыгы менен куттуктады.
Юбилейлик датага арналган, майрамдык иш-чаралардын алкагында, жаңыланган «Манас Ордо» тарыхый-маданий комплексинин ачылыш аземи болуп өттү.
Ошондой эле юбилейлик датага карата Талас облусунда жаңы социалдык жана инфраструктуралык объектилердин ачылыш аземи болуп, ишке киргизилди. Мындан тышкары маданий жана коомдук иш-чаралар өтүүдө.
02.09.2026
Кыргыз Республикасынын Судьялар кеңеши Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун судьясы Лунара Чаткалбековна Жолдошеваны «Кыргыз Республикасынын сот тутумуна сиңирген эмгеги үчүн» медалы менен сыйлады.
Жогорку сыйлык Кыргыз Республикасынын сот тутумун өнүктүрүүгө кошкон кесиптик салымы, судьялык милдеттерин ак ниеттүү аткаргандыгы, ошондой эле судьялар коомчулугунун органдарынын ишине активдүү катышкандыгы үчүн берилди.
Лунара Чаткалбековна Жолдошева Конституциялык соттун судьясынын ыйгарым укуктарын аткаруу менен катар судьялар коомчулугунун органдарынын ишине активдүү катышып келет. Судьялар кеңешинин Тартип комиссиясынын төрагасынын орун басары катары ал судьялардын мыйзамдардын талаптарын жана судьялык этиканын ченемдерин сактоосуна байланышкан маселелерди кароого катышат.
30.08.2026
Урматтуу мекендештер!
Сиздерди Кыргыз Республикасынын Эгемендүүлүк күнү менен чын жүрөктөн куттуктайм!
Эгемендүүлүк күн – өлкөбүздүн тагдырына кайдыгер карабаган бардык жарандарды бириктирген өзгөчөлүү майрам. Ал бизге эгемендүүлүктү көздүн карегиндей сактоонун, өлкөбүздүн өнүгүү жолун өз алдынча аныктоонун, тарыхыбызды, маданиятыбызды жана каада-салттарыбызды аздектеп, жаркын келечекти биргелешип куруунун маанилүү экендигин эске салат.
Эгемендүүлүк мамлекеттик чек аралар, мамлекеттик символдор же тарыхый даталар менен гана чектелбейт. Ал күнүмдүк жашоодо — адамды урматтоодо, бири-бирин колдоодо, Мекенди сүйүүдө жана өз өлкөсүнө пайда алып келүүгө чын дилден умтулууда гана чыныгы мааниге ээ болот. Дал ушундай ар күнкү иш-аракеттерден мамлекеттин күчү жаралат.
Кыргызстандын башкы байлыгы да, күчү да дайыма анын эли болуп келген жана болуп кала берет. Элибиздин акылмандыгы, бийик адамгерчилиги, эмгекчилдиги, кайраты жана жерине болгон сүйүүсү менен өлкөбүз ар кандай сыноолордон татыктуу өтүп келди.
Мекенди сүйүү, тарыхыбызга жана маданиятыбызга болгон урмат-сый, өлкөнүн тагдыры үчүн жоопкерчилик сезим ар бир үй-бүлөдө муундан-муунга берилип келет. Дал ушул дөөлөттөрдүн уланмалуулугу элибиздин биримдигин бекемдеп, анын дүйнө таанымынын булагы жана мамлекетибиздин мындан аркы өнүгүүсүнүн бекем пайдубалы болуп кызмат кылат.
Майрам күнүндө ар бир үй-бүлөгө чың ден соолук, бакты-таалай жана бакубат жашоо каалайм. Асманыбыз ачык болуп, Эгемендүүлүк Туусу ар дайым желбиреп турсун!
Кыргыз Республикасынын Эгемендүүлүк күнү менен!
Урматтоо менен,24.07.2026
Кыргыз Республикасынын Президенти «Кыргыз Республикасынын Конституциялык соту жөнүндө» Кыргыз Республикасынын конституциялык Мыйзамына өзгөртүүлөрдү киргизүү тууралуу Мыйзамга кол койду.
Мыйзам конституциялык сот өндүрүшүнүн тартибин өркүндөтүүгө багытталган жана расмий жарыяланган күндөн тартып он күн өткөндөн кийин күчүнө кирет.
Мыйзамдын толук тексти менен бул шилтеме аркылуу таанышууга болот. https://constsot.kg/wp-content/uploads/2026/07/kr-konstitucziyalyk-myjzamy.pdf
08.07.2026
Кыргыз Республикасынын Конституциялык соту 2024-жылдын 22-январындагы «Кыргыз Республикасынын айрым мыйзам актыларына (Кыргыз Республикасынын Кылмыш-жаза кодексине, Кыргыз Республикасынын Жазык-процесстик кодексине) өзгөртүүлөрдү киргизүү жөнүндө» Кыргыз Республикасынын Мыйзамынын 1-беренесинин 1-пунктунун жана 2-беренесинин 3, 4-пункттарынын Конституцияга ылайык келүүсүн текшерүү жөнүндө кайрылууну өндүрүшкө кабыл алуудан баш тартты.
Кайрылуу кылмыш-жаза жоопкерчилигинен бошотууда жана кылмыш ишин токтотууда тараптардын элдешүү институтун колдонуу тартибин жөнгө салган жоболорго байланыштуу болгон. Кайрылуучулардын пикири боюнча, талашылып жаткан ченемдерде «коомдун жана мамлекеттин кызыкчылыктарын козгогон учурлар» деген түшүнүктү колдонуу боюнча так критерийлер белгиленбегендиктен, укуктук белгисиздик орун алган.
Кайрылууга кайрылуучулардын мыйзамга киргизилген өзгөртүүлөр коомдун жана мамлекеттин кызыкчылыктарын козгогон учурларда тараптардын элдешүү институтун колдонуу мүмкүнчүлүгүн жокко коюп, сотко конкреттүү иштин жагдайларын жекече баалоого мүмкүнчүлүк бербейт деген жүйөлөрү негиз болгон.
Аныктама менен шилтеме аркылуу кененирээк таанышууга болот. https://constsot.kg/wp-content/uploads/2026/07/proekt-oks-ob-otkaze-08-07-26.pdf
07.07.2026
Кыргыз Республикасынын Конституциялык соту Кыргыз Республикасынын Жарандык кодексинин 1-беренесинин 5-бөлүгүнүн жана 216-беренесинин 2-бөлүгүнүн Конституцияга ылайыктуулугун текшерүү жөнүндө кайрылууну өндүрүшкө кабыл алды.
Кайрылуучунун пикири боюнча, талашылып жаткан жоболорго укук колдонуу практикасында берилип жаткан чечмелөө жеке жактан бажы төлөмдөрүн белгиленген акыркы мөөнөтсүз өндүрүүгө мүмкүндүк берип, мындай мөөнөттүн башталышын бажы органы төлөнбөй калган жагдайды аныктаган учур менен байланыштырууга жол берет. Бул, анын пикиринде, укуктук аныктуулукка доо кетирип, соттук коргонууга болгон кепилдиктерди бузат.
Кайрылууга негиз болуп убактылуу алып келинген транспорт каражаты Кыргыз Республикасынын бажы аймагынан кайра чыгарылбагандыгына байланыштуу талаш боюнча апелляциялык инстанциянын соту тарабынан арыз ээсинен бажы төлөмдөрүн жана туумдарды өндүрүү жөнүндө чечимдин кабыл алынышы саналат.
Аныктаманын толук тексти менен төмөнкү шилтеме аркылуу таанышууга болот: https://constsot.kg/wp-content/uploads/2026/07/oks-o-prinyatii-ot-07.06.26.pdf
07.07.2026
Кыргыз Республикасынын Конституциялык соту «Кесиптик бирликтер жөнүндө» Кыргыз Республикасынын Мыйзамынын 21-беренесинин биринчи абзацынын экинчи сүйлөмүндө камтылган, кесиптик бирликтердин менчиги менчиктештирилүүгө жатпай тургандыгын белгилеген ченемдик жобонун Кыргыз Республикасынын Конституциясына ылайык келүүсүн текшерүү, ошондой эле аталган жобого ушул берененин биринчи абзацынын биринчи сүйлөмү жана 21-1-беренеси менен өз ара байланышта расмий чечмелөө берүү жөнүндө кайрылууну өндүрүшкө кабыл алуудан баш тартты.
Кайрылуу «Кесиптик бирликтер жөнүндө» Кыргыз Республикасынын Мыйзамынын кесиптик бирликтердин менчиги менчиктештирилүүгө жатпай тургандыгын караган жобосуна байланыштуу болгон. Кайрылуучунун пикири боюнча, талашылып жаткан жобо укуктук белгисиздиктин белгилерин камтыйт, анткени ал кесиптик бирликтерге таандык мүлктү тескөөгө тыюу салуу катары кабыл алынышы мүмкүн.
Кайрылууга кайрылуучунун мыйзамда «менчиктештирүү» термининин кесиптик бирликтердин менчигине карата колдонулушу ар кандай чечмеленишине жол берип, кесиптик бирликтерге таандык мүлктү тескөө укугун чектөө катары кабыл алынышы мүмкүн деген жүйөсү негиз болгон.
Аныктама менен шилтеме аркылуу кененирээк таанышууга болот.https://constsot.kg/wp-content/uploads/2026/07/proekt-oks-po-obrashheniyu-matsakova-07-07.pdf
06.07.2026
2026-жылдын 1–3-июль күндөрү Ысык-Көлдүн жээгинде Кыргыз Республикасынын Конституциялык соту менен «Адилет» укуктук клиникасы» коомдук фонду биргелешип уюштурган юристтер жана адвокаттар үчүн Конституционализм мектеби өттү. Үч күндүн ичинде катышуучулар конституциялык сот адилеттиги жаатындагы билимдерин тереңдетип, конституциялык-укуктук талаштарды кароонун учурдагы практикасын талдап, адамдын укуктарын жана эркиндиктерин коргоонун конституциялык механизмдерин колдонуу боюнча практикалык көндүмдөрүн өркүндөтүштү.
Конституционализм мектебинин ачылышында Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун Төрагасы Эмиль Осконбаев өлкөдө конституционализмди өнүктүрүү Конституциянын үстөмдүгүн бекемдөөгө жана адам укуктарын натыйжалуу коргоого жөндөмдүү күчтүү юридикалык коомчулуктун калыптанышына түздөн-түз байланыштуу экенин белгиледи.
Окуу программасын Конституциялык соттун Төрагасы Эмиль Осконбаев, ошондой эле Конституциялык соттун судьялары Чынара Айдарбекова жана Меергүл Бобукеева өткөрүштү. Лекциялардын, практикалык семинарлардын жана соттук иштерди талдоонун жүрүшүндө катышуучулар Конституциялык сотто иш жүргүзүүнүн тартиби, сотко кайрылууларды даярдоонун талаптары, конституциялык сот адилеттигинин принциптерин колдонуу жана Конституциялык соттун чечимдерин аткаруунун өзгөчөлүктөрү боюнча кеңири таанышышты.
Программанын маанилүү бөлүгү катары Конституциялык лаборатория уюштурулду. Анда катышуучулар чакан топтордо иштеп, Конституциялык сотко кайрылуулардын долбоорлорун даярдашты, конституциялык-укуктук жүйөлөрдү иштеп чыгышты жана аларды судьялар менен биргеликте талкуулашты.
Мектептин бардык этабында катышуучулар Конституциялык соттун судьялары менен ачык кесиптик пикир алышып, өз ара тажрыйба бөлүшүп, укук колдонуу практикасындагы актуалдуу маселелерди талкуулашты жана күнүмдүк кесиптик ишмердүүлүгүндө кездешкен суроолоруна жооп алышты.
Конституционализм мектеби конституциялык сот адилеттиги жаатындагы билимди өркүндөтүү менен катар юридикалык коомчул...
29.06.2026
Кыргыз Республикасынын Конституциялык соту финансылык рыноктун субъекттери тарабынан отчеттуулукту (маалыматты) берүү жана маалыматтарды ачып көрсөтүү тартиби жөнүндө жобонун 24 жана 25-пункттарынын конституциялуулугун текшерүү жөнүндө кайрылууну өндүрүшкө кабыл алуудан баш тартты.
Кайрылуу финансылык рыноктун субъекттери тарабынан отчеттуулукту берүү жана маалыматтарды ачып көрсөтүү тартибин жөнгө салган жоболорго байланыштуу болгон. Кайрылууга арыз ээсинин аталган Жобонун талаптарын бузгандыгы үчүн административдик жоопкерчиликке тартылышы негиз болгон.
Аныктама менен шилтеме аркылуу таанышууга болот: https://constsot.kg/wp-content/uploads/2026/06/oks-ob-otkaze-dlya-sajta-29.06.26.pdf
29.06.2026
2026-жылдын 26–28-июнунда Кыргыз Республикасынын Конституциялык соту Кыргыз Республикасынын Эл аралык университети менен биргеликте “Адамдын укуктары менен эркиндиктеринин конституциялык кепилдиктери: жалпы теория жана майыптыгы бар адамдардын жана калктын социалдык жактан аярлуу башка категорияларынын укуктарын камсыздоонун өзгөчөлүктөрү” темасында II Конституциялык окууларды өткөрдү.
Иш-чараны ачып жатып, Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун төрагасы Эмиль Осконбаев Конституциянын чыныгы күчү укуктарды жана эркиндиктерди жарыялоодо гана эмес, оболу аларды ар бир адам, айрыкча коргоонун кошумча мамлекеттик кепилдиктерине муктаж болгондор тарабынан иш жүзүндө жана бирдей деңгээлде пайдаланууда экендигин белгиледи. Ал сот адилеттигинин жеткиликтүүлүгүн камсыз кылуу, укуктук тоскоолдуктарды жоюу жана майыптыгы бар адамдардын, ошондой эле социалдык жактан аярлуу башка категориядагы жарандардын укуктарын коргоонун конституциялык механизмдерин бекемдөө укуктук мамлекеттин жана коомдун жетилгендигинин эң маанилүү көрсөткүчтөрүнүн бири экендигин белгилеп өттү.
Пленардык жыйындын алкагында Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун судьясы Чинара Айдарбекова Конституциялык соттун укуктук позицияларындагы мүмкүнчүлүгү чектелген адамдардын конституциялык-укуктук статусу тууралуу баяндама жасап, теңчилик жана басмырлоого жол бербөө маселелери боюнча соттун практикасынан мисал келтирди.
Катышуучулар пленардык жыйындын жана үч тематикалык панелдик сессиянын жүрүшүндө сот адилеттигине жеткиликтүүлүк, социалдык укуктарды ишке ашыруу, санариптик жеткиликтүүлүк, адам укуктарын коргоонун эл аралык стандарттары жана БУУнун Майыптыгы бар адамдардын укуктары жөнүндөгү конвенциясын аткаруу маселелерин талкуулашты.
Конституциялык окуулардын жыйынтыгында катышуучулар адам укуктарын коргоо чөйрөсүндөгү мыйзамдарды жана укук колдонуу практикасын өркүндөтүүгө, сот адилеттигине жеткиликтүүлүктү кеңейтүүгө, инклюзивдүү чөйрөнү өнүктүрүүгө жана калктын социалдык жактан аярлуу кат...
27.06.2026
Урматтуу кесиптештер!
Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун жана жеке өзүмдүн атымдан Сиздерди кесиптик майрамыңыздар – Юрист күнү менен чын жүрөктөн куттуктайм!
Бул кесиптик майрам 1993-жылы – Кыргыз Республикасынын Конституциясы кабыл алынган жылы – уюштурулган. Дал ошол мезгил эгемендүү Кыргызстандын мыйзамдын үстөмдүгүнө, адамдын жана жарандын укуктары менен эркиндиктерин урматтоого негизделген жаңы укуктук тутумунун калыптанышына жол ачкан.
Юрист кесиби – мыйзамды терең билүүнү гана эмес, коом алдындагы бийик жоопкерчиликти да талап кылган ардактуу кесип. Дал ушул юристтер адилеттүүлүктүн орношуна кызмат кылып, адамдын укуктары менен эркиндиктерин коргоп, мыйзамдуулукту бекемдөөгө жана жарандардын мамлекетке болгон ишенимин бекемдөөгө зор салым кошуп келишет.
Күчтүү мамлекет Конституцияны урматтоосуз болушу мүмкүн эмес. Ал эми Конституцияны урматтоо Мыйзамды жөн гана кесиптик билим эмес, ар-намыстын иши, адеп-ахлактык багыт жана жашоо принциби катары кабыл алган адамдардан башталат.
Ушул майрам күнү Сиздерге чың ден соолук, бакубат жашоо, үй-бүлөлүк бакты-таалай, кесиптик ийгиликтерди, акылмандыкты, бекем эркти жана жаңы жетишкендиктерди чын дилимден каалайм.
Мыйзамга берилгендик, принциптүүлүк жана өз ишиңизге болгон жоопкерчиликтүү мамиле ар дайым Кыргыз Республикасынын өнүгүшү жана элибиздин бакубат жашоосу жолундагы ишмердигиңиздердин ишенимдүү таянычы болуп берсин!
Майрамыңыздар кут болсун!
Юрист күнүңүздөр менен!
Урматтоо менен,
Кыргыз Республикасынын
Конституциялык сотунун Төрагасы Э. Осконбаев
26.06.2026
Чолпон-Ата шаарында Кыргыз Республикасынын Юрист күнүнө арналган II Конституциялык окуулар өз ишин баштады.
Форумдун ачылышында Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун Төрагасы Эмиль Осконбаев, Кыргыз Республикасынын Эл аралык университетинин ректору, юридика илимдеринин кандидаты, доцент Сейтек Асанов жана БУУнун Өнүктүрүү программасынын Кыргыз Республикасындагы Туруктуу өкүлү Александра Соловьева катышуучуларга саламдашуу сөзү менен кайрылышты.
Конституциялык окууларга Конституциялык соттун судьялары, мамлекеттик органдардын, жогорку окуу жайларынын жана эл аралык уюмдардын өкүлдөрү, юридика тармагындагы окумуштуулар, эксперттер жана Кыргызстан, Казакстан Республикасы, Россия Федерациясы, Түркия Республикасы, Өзбекстан Республикасы жана Кытай Эл Республикасынан келген юридикалык практиканын өкүлдөрү катышууда.
Форумдун алкагында адам укуктарын коргоонун конституциялык механизмдерин өркүндөтүү, сот адилеттигине бирдей жеткиликтүүлүктү камсыз кылуу, анын ичинде кошумча мамлекеттик кепилдиктерге муктаж адамдардын укуктарын натыйжалуу камсыздоо, инклюзивдүү чөйрөнү өнүктүрүү, мамлекеттик кызмат көрсөтүүлөрдү санариптештирүү жана социалдык укуктарды ишке ашыруунун механизмдерин өркүндөтүү маселелери талкууланат.
Үч күндүн ичинде катышуучулар илимий баяндамаларын сунуштап, тажрыйба алмашып, адам укуктарын жана эркиндиктерин коргоо жаатындагы улуттук жана эл аралык тажрыйбаны, ошондой эле конституциялык өнүгүүнүн заманбап багыттарын талкуулашат.
![]()
25.06.2026
Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун аппаратынын жетекчиси Каныбек Масалбеков Азия конституциялык сотторунун жана ага теңештирилген институттарынын ассоциациясынын (AКСА) Самаркандда өтүүчү иш-чараларды даярдоонун алкагында Өзбекстан Республикасынын Конституциялык соту тарабынан уюштурулган онлайн-кеңешмеге катышты.
Ассоциацияга мүчө – мамлекеттердин конституциялык сотторунун өкүлдөрү AКСАнын VII Конгрессинин концепциясын жана программасын, Самарканд декларациясынын долбоорун, конституциялык сот адилеттигин санариптештирүү, жасалма интеллектти колдонуу, ошондой эле эл аралык форумду даярдоодо мындан ары координациялоо маселелерин талкуулашты.
Кеңешменин жыйынтыгында катышуучулар Самарканддагы иш-чаралардын жүрүшүндө кароого сунушталуучу негизги документтерди мындан аркы даярдоо жана жеткире иштеп чыгуу планын макулдашты.
23.06.2026
2026-жылдын 26–28-июнь күндөрү Чолпон-Ата шаарында Кыргызстандын Юристтер күнүнө арналган II Конституциялык окуулар өтөт. Быйылкы илимий-практикалык форумдун башкы темасы адамдын укуктары менен эркиндиктеринин конституциялык кепилдиктери, ошондой эле майыптыгы бар адамдардын жана калктын социалдык жактан аярлуу башка категорияларынын укуктарын камсыз кылуу маселелери болот.
Конституциялык окуулар Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун, мамлекеттик органдардын, илимий чөйрөнүн өкүлдөрүн, эксперттерди жана Казакстандын, Россия Федерациясынын, Түркиянын жана Өзбекстандын жана биздин өлкөнүн практик юристтерин бириктирет. Бул иш-чара улуттук жана эл аралык тажрыйбаны эске алуу менен адам укуктарын коргоонун актуалдуу маселелерин талкуулоого мүмкүнчүлүк түзөт.
Катышуучулардын көңүл борборунда сот адилеттигине жеткиликтүүлүк, инклюзивдүү чөйрөнү өнүктүрүү, мамлекеттик кызмат көрсөтүүлөрдү санариптештирүү, адам укуктарын коргоонун эл аралык стандарттары жана социалдык укуктарды ишке ашыруу механизмдерин өркүндөтүү маселелери болот.
Иш-чаранын алкагында пленардык жыйын жана тематикалык панелдик талкуулар өткөрүлүп, анда илимий изилдөөлөрдүн жыйынтыктары, практикалык тажрыйба жана дүйнөнүн тездик менен өзгөрүп жаткан шартында адам укуктарын коргоонун заманбап ыкмалары сунушталат.
Конституциялык окуулар конституциялык өнүгүү, сот адилеттиги жана адам укуктарын коргоо жаатында тажрыйба алмашуу, жаңы идеяларды иштеп чыгуу жана кесиптик кызматташууну чыңдоо үчүн маанилүү аянтча болуп саналат.
Аталган иш-чара Кыргыз Республикасынын Конституциялык соту жана Кыргыз Республикасынын Эл аралык университети тарабынан өлкөдөгү юридикалык кадрларды даярдоону жүзөгө ашырган алдыңкы жогорку окуу жайлардын уюштуруучулук колдоосунда, ошондой эле БУУӨПтүн жана «Кыргызстандын юристтери», «Кыргызстандын социалдык иш мектептеринин ассоциациясы» коомдук бирикмелеринин техникалык колдоосу астында уюштурулууда.