Меню навигации+

Жаңылыктар

22.06.2026
Кыргыз Республикасынын Конституциялык соту Адвокатура жөнүндө мыйзамдын айрым жоболорунун конституциялуулугу боюнча кайрылууну өндүрүшкө кабыл алды   Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун судьялар коллегиясы жарандын «Кыргыз Республикасынын Адвокатурасы жана адвокаттык иш жөнүндө» Кыргыз Республикасынын Мыйзамынын 8-1-беренесинин 7 жана 8-бөлүктөрүнүн конституциялуулугун текшерүү жөнүндө кайрылуусун өндүрүшкө кабыл алды.   Арыз ээсинин пикири боюнча, талашылып жаткан жоболор укуктук аныктуулук принцибине жооп бербейт, анткени Адвокатуранын Этика боюнча комиссиясынын чечиминин укуктук табиятын, аны соттук тартипте даттануунун жол-жобосун жана адвокаттын соттук коргонууга болгон укугун ишке ашыруу механизмин так аныктоого мүмкүндүк бербейт.   Кайрылууга Адвокатуранын Этика боюнча комиссиясынын арыз ээсинин лицензиясынын колдонулушун токтотуу жөнүндө сунуштамасы жана анын негизинде Кыргыз Республикасынын Юстиция министрлиги тарабынан тиешелүү буйруктун чыгарылышы негиз болгон.   Аныктаманын толук тексти менен төмөнкү шилтеме аркылуу таанышууга болот:

https://constsot.kg/wp-content/uploads/2026/06/oks-o-prinyatii-ot-22.-06.26.pdf

19.06.2026
2026-жылдын 19-июнунда Кыргыз Республикасынын Конституциялык соту Жусуп Баласагын атындагы Кыргыз улуттук университети менен биргеликте «Келечектеги юристтерди даярдоодо юридикалык илимдин, билим берүүнүн жана укук колдонуу практикасынын өз ара байланышы» аттуу илимий-практикалык тегерек стол өткөрүштү.   Иш-чара Конституциялык соттун өлкөнүн алдыңкы жогорку окуу жайлары менен түзүлгөн кызматташтык жөнүндө меморандумдарды ишке ашыруудагы кезектеги кадам болду. Анын негизги максаты –  юридикалык кадрларды даярдоонун заманбап ыкмаларын талкуулоо жана билим берүү чөйрөсү менен мамлекеттик органдардын өз ара аракеттенүүсүнүн практикалык механизмдерин иштеп чыгуу болду.   Тегерек столдун ишине судьялар коомчулугунун өкүлдөрү, мамлекеттик органдардын кызматкерлери, юридикалык факультеттердин окутуучулары, окумуштуулар, практик юристтер, ошондой эле студенттер жана жаш изилдөөчүлөр катышты.   Катышуучулар мыйзамдардын жана коомдук мамилелердин тездик менен өзгөрүп жаткан азыркы шарттарында юрист кандай болушу керектигин, юридикалык билим берүүнү кантип практикага жакын кылуу керектиги, илимдин, билим берүүнүн жана укук колдонуу практикасынын мүмкүнчүлүктөрүн кандайча бириктирүү керектигин талкуулашты.   Ошондой эле актуалдуу сот практикасын, азыркы чакырыктарды жана укуктук системанын муктаждыктарын эске алуу менен юридикалык адистиктеги студенттерди даярдоонун биргелешкен програмаларын иштеп чыгуу маселелерине өзгөчө көңүл бурулду.   Катышуучулар жогорку окуу жайлары менен мамлекеттик органдардын тыгыз кызматташуусу – теориялык билимге гана эмес, ошондой эле натыйжалуу кесиптик иш үчүн зарыл болгон практикалык көндүмдөргө ээ  адистерди даярдоого мүмкүндүк берерин белгилешти.   Талкуунун жыйынтыгында тараптар юридикалык билим берүүнү өркүндөтүү жана жаңы муундагы жогорку квалификациялуу юристтерди даярдоо боюнча мындан ары да биргелешип  иштөөгө даяр экендиктерин билдиришти.  
19.06.2026
2026-жылдын 19-июнунда Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунда Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун судьясы, Конституциялык соттун төрагасынын орун басары Карыбек Арстанбекович Дуйшеевдин ыйгарым укуктарынын мөөнөтү аяктагандыгына байланыштуу салтанаттуу иш-чара өткөрүлдү.   Иш-чарага Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун судьялары, Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотундагы  туруктуу өкүлү Айдарбек Касымалиевич Осмонов, Кыргыз Республикасынын Президентинин жана Министрлер Кабинетинин Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотундагы туруктуу өкүлү Алмазбек Тавалдиевич Молдобаев, ошондой эле Конституциялык соттун аппаратынын кызматкерлери катышты.   Карыбек Арстанбекович Дуйшеев 2019–2022-жылдары Кыргыз Республикасынын Жогорку сотунун Конституциялык палатасын жетектеген. Ал эми 2022-жылдын февраль айынан тартып Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун төрагасынын орун басары кызматын аркалап келген.   Иш-чараны ачып жатып, Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун төрагасы Эмиль Жолдошевич Осконбаев Кыргыз Республикасынын конституциялык сот адилеттигин өнүктүрүүгө жана конституциялык контролдоо органдарынын ишин өркүндөтүүгө Карыбек Арстанбековичтин кошкон олуттуу салымын белгиледи.   Өз сөзүндө Эмиль Жолдошевич Осконбаев Карыбек Арстанбековичтин мамлекеттик кызматка 40 жылдан ашуун өмүрүн арнаганын, ушул мезгил аралыгында ар кандай мамлекеттик органдарда жооптуу кызматтарды аркалаганын, анын кесиптик ишмердүүлүгү ар дайым жогорку компетенттүүлүгү, принципиалдуулугу жана кызматтык милдеттерин аткарууга болгон жоопкерчиликтүү мамилеси менен айырмаланып келгенин баса белгиледи.   Салтанаттын жүрүшүндө Конституциялык соттун судьялары жана чакырылган коноктор сөз сүйлөп, Карыбек Арстанбековичке көп жылдык ак ниет эмгеги, жогорку кесипкөйлүгү жана Кыргыз Республикасында конституциялык сот адилеттигин өнүктүрүүгө кошкон салымы үчүн ыраазычылык билдиришти.   Жыйындын  соңунда Карыбе...
19.06.2026

Кыргыз Республикасынын Конституциялык соту Кыргыз Республикасынын Жарандык кодексинин 1126-беренесинин 3-пунктунун конституциялуулугун текшерүү жөнүндө кайрылууну өндүрүшкө кабыл алуудан баш тартты.

Кайрылуу мыйзам боюнча мурас калтыруучуну багуу боюнча мыйзамда жүктөлгөн милдеттерди аткаруудан баш тарткан ата-энелерди (асырап алуучуларды) жана бойго жеткен балдарды (асырап алынгандарды) мыйзам боюнча мурастоо укугунан ажыратууну караган жобого байланыштуу болгон.

Арыз ээсинин пикири боюнча, талашылып жаткан жобо мурастоо талаштарын кароодо зарыл болгон укуктук аныктуулукту камсыз кылбагандыктан, Кыргыз Республикасынын Конституциясына ылайык келбейт.

Аныктама менен шилтеме аркылуу таанышууга болот:https://constsot.kg/wp-content/uploads/2026/06/oks-ob-otkaze-abduraufovu-ot-19.06.26.pdf

18.06.2026
Кыргыз Республикасынын Конституциялык соту Кыргыз Республикасынын Жазык-процесстик кодексинин 495-беренесинин 1-бөлүгүнүн 4-пунктунун, 495-беренесинин 3-бөлүгүнүн жана 496-беренесинин 2-бөлүгүнүн конституциялуулугун текшерүү жөнүндө кайрылууну өндүрүшкө кабыл алуудан баш тартты.   Кайрылуу өзгөчө укуктук статуска ээ адамдарга карата кылмыш ишин козгоонун жана аларды жазык жоопкерчилигине тартуунун тартибин жөнгө салган жоболорго байланыштуу болгон. Арыз ээсинин пикири боюнча, экс-судья менен адвокаттын статусу бир адамда айкалышкан учурларда атайын процесстик кепилдиктерди колдонуу тартибинин так жөнгө салынбагандыгы укуктук аныкталбагандыкты жаратат.   Аныктама менен шилтеме аркылуу таанышууга болот:https://constsot.kg/wp-content/uploads/2026/06/oks-ob-otkaze-sultanov-ot18.06.26.pdf
17.06.2026

2026-жылдын 17-июнунда Кыргыз Республикасынын Конституциялык соту Т.А. Алмазбековдун жана В.Е. Гусевдин кайрылуусуна байланыштуу Кыргыз Республикасынын Жарандык процесстик кодексинин 370-беренесинин 6-бөлүгүнүн конституциялуулугун текшерүү жөнүндө ишти карады.

Кароонун предмети болуп, биринчи же апелляциялык инстанциядагы соттордун чечимдеринде баяндалган негиздер боюнча сот актысы күчүндө калтырылган учурда кассациялык инстанциядагы сот өз чечимин кайталап жүйөлөштүрүүгө милдеттүү эместигин караган ченем болду.

Ишти кароонун жыйынтыгы боюнча Конституциялык сот талашылып жаткан ченем Кыргыз Республикасынын Конституциясынын 61-беренесинин 1 жана 2-бөлүктөрүнө Конституциялык соттун Чечиминин жүйөлөштүрүүчү бөлүгүндө баяндалган конституциялык-укуктук мааниде карама-каршы келбейт деген тыянакка келди.

17.06.2026
Кыргыз Республикасынын Конституциялык соту «Кыргыз Республикасынын Адвокатурасы жана адвокаттык иш жөнүндө» Кыргыз Республикасынын Мыйзамынын 8-1-беренесинин 7 жана 8-бөлүктөрүнүн конституциялуулугун текшерүү жөнүндө кайрылууну өндүрүшкө кабыл алды.   Кайрылууга ылайык, Кыргыз Республикасынын Адвокатурасынын Этика боюнча комиссиясы адвокаттык иш жүргүзүү укугуна берилген лицензиянын колдонулушун токтотуу жөнүндө Кыргыз Республикасынын Юстиция министрлигине сунуштама киргизген. Бул чечимге макул болбогон арыз ээси сотко кайрылган. Биринчи инстанциядагы сот иш боюнча өндүрүштү токтотуп, апелляциялык жана кассациялык инстанциялар бул аныктаманы күчүндө калтырган, ал эми Бишкек шаарынын административдик соту административдик доо арызды өндүрүшкө кабыл алуудан баш тарткан.   Арыз ээсинин пикири боюнча, бул категориядагы талаштарды кайсы сот кароого тийиш экендиги боюнча укуктук аныктуулуктун жоктугу Кыргыз Республикасынын Конституциясы кепилдеген соттук коргонуу укугун ишке ашырууга тоскоолдук жаратууда.   Аныктама менен шилтеме аркылуу таанышууга болот: https://constsot.kg/wp-content/uploads/2026/06/oks-o-prinyatii-tursaliev-m-k-ot-17.06.26.pdf    
12.06.2026
2026-жылдын 12-июнунда Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун төрагасы Эмиль Осконбаев Ысык-Көл облусунун Чок-Тал айылында жайгашкан «Фемида» пансионатынын 2026-жылдагы жайкы ден соолукту чыңдоо сезонунун расмий ачылыш аземине катышты.   Иш-чарага ошондой эле Кыргыз Республикасынын Жогорку сотунун төрагасы Медербек Сатыев, Кыргыз Республикасынын Судьялар кеңешинин төрайымы Аида Сейдакматова, сот органдарынын жетекчилери, судьялар жана сот аппараттарынын кызматкерлери катышты.   Иш-чараны ачып жатып, Кыргыз Республикасынын Жогорку сотунун төрагасы Медербек Сатыев сот тутумунун кызматкерлеринин ден соолугун чыңдоонун жана алардын толук кандуу эс алуусу үчүн шарттарды түзүүнүн маанилүүлүгүн белгиледи. Ошондой эле ал пансионаттын инфраструктурасын өнүктүрүү жана аны мындан ары модернизациялоо боюнча жүргүзүлүп жаткан иштер тууралуу маалымат берди.   Өз сөзүндө Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун төрагасы Эмиль Осконбаев сот тутумунун өкүлдөрүнүн эс алуусу жана ден соолугун чыңдоосу үчүн ыңгайлуу шарттарды түзүүнүн маанилүүлүгүн белгилеп, мындай социалдык демилгелер кесиптик коомчулукту бекемдөөгө, кызматкерлердин ден соолугун сактоого жана алардын ишинин натыйжалуулугун жогорулатууга өбөлгө түзөрүн белгиледи.   Иш-чаранын соңунда катышуучулар пансионаттын аймагы, анын инфраструктуралык объектилери жана өнүктүрүү менен көрктөндүрүү боюнча жүргүзүлүп жаткан иштер менен таанышты. Азем 2026-жылдагы жайкы ден соолукту чыңдоо сезонунун расмий ачылышы менен жыйынтыкталды.  
12.06.2026
Бүгүн Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунда Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун төрагасы Эмиль Осконбаевдин ЕККУнун Бишкектеги Программалык кеңсесинин башчысы, Элчи Фолькер Фробарт менен жолугушуусу болду.   Жолугушуунун жүрүшүндө тараптар укуктун үстөмдүгүн чыңдоо, конституциялык маданиятты өнүктүрүү жана калктын укуктук сабаттуулугун жогорулатуу жаатындагы мындан аркы кызматташуу маселелерин талкуулашты. Конституциялык соттун төрагасы конституциялык баалуулуктарды жайылтуу, билим берүү демилгелерин ишке ашыруу, анын ичинде юристтер жана окутуучулар үчүн уюштурулуп жаткан Конституционализм мектептери, ошондой эле Кыргыз Республикасынын жогорку окуу жайлары менен конституциялык укукту   окутууга бирдиктүү ыкмаларды калыптандыруу боюнча жүргүзүлүп жаткан иштер тууралуу маалымат берди.   Фолькер Фробарт Конституциялык соттун коомдо конституциялык баалуулуктарды жана укуктук маданиятты жайылтуу багытындагы ишине жогору баа берди. Ал конституционализм жана укуктун үстөмдүгү принциптерин бекемдөө үчүн  ишке ашырылып жаткан билим берүү долбоорлорунун жана академиялык коомчулук менен өз ара аракеттенүүнүн маанилүү экендигин  баса белгиледи.   ЕККУнун Бишкектеги Программалык кеңсесинин башчысы ошондой эле кеңсенин пландалып жаткан иш багыттары тууралуу айтып берип, биргелешкен долбоорлорду ишке ашырууга жана Кыргыз Республикасынын Конституциялык соту менен кызматташууну мындан ары өнүктүрүүгө кызыкдар экендигин билдирди.   Жолугушуунун жыйынтыгында тараптар конституциялык сот адилеттигин өнүктүрүү жана укуктук агартуу маселелери боюнча мындан аркы өз ара кызматташууга даяр экендиктерин ырасташты.  
10.06.2026
Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун судьялар коллегиясы Кыргыз Республикасынын Жазык кодексинин 82-беренесинин 2-бөлүгүнүн 7-пунктунун конституциялуулугун текшерүү жөнүндө кайрылууну өндүрүшкө кабыл алуудан баш тартты.   Кайрылуу Кыргыз Республикасынын Жазык кодексинде каралган айрым категориядагы кылмыштар үчүн соттолгон адамдарга пробациялык көзөмөл колдонулбай тургандыгын белгилеген жобого байланыштуу болгон.   Аныктама менен шилтеме аркылуу таанышууга болот:https://constsot.kg/wp-content/uploads/2026/06/oks-ob-otkaze-ot-10.06.26.pdf
10.06.2026
Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун судьялар коллегиясы транспорт каражаттарынын алдыңкы эшиктеринин каптал айнектерин тонировкалоо үчүн жыйымды төлөө жана каттоо тартибинин 4-пунктунун конституциялуулугун текшерүү жөнүндө кайрылууну өндүрүшкө кабыл алды.   Арыз ээлеринин пикири боюнча, транспорт каражаттарынын алдыңкы эшиктеринин каптал айнектерин тонировкалоого уруксат алуу үчүн электромобилдердин ээлери үчүн жыйымдын төмөндөтүлгөн өлчөмүн караган талашылып жаткан жобо мыйзам алдында теңдик жана басмырлоого жол берилбестиги жөнүндө конституциялык принциптерге ылайык келбейт. Алардын айтымында, мындай уруксатты алуу үчүн кайрылган транспорт каражаттарынын бардык ээлери транспорт каражатынын түрүнө карабастан бирдей укуктук абалда болушат.   Аныктама менен шилтеме аркылуу таанышууга болот:https://constsot.kg/wp-content/uploads/2026/06/oks-o-prinyatii-k-proizvodstvu-obrashheniya-almazbekova-i-malajbekova-ot-10.06.26.pdf
01.06.2026
2026-жылдын 18–21-май күндөрү Сеул шаарында (Корея Республикасы) Азиянын конституциялык сотторунун жана ага теңештирилген институттарынын ассоциациясынын Изилдөөлөр жана өнүктүрүү боюнча катчылыгынын (AКСА SRD) 5-изилдөөчүлүк конференциясы өтүп, анда конституциялык укуктун актуалдуу жана учурдагы маселелери талкууланды.   Иш-чарага Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун атынан аппарат жетекчисинин орун басары – укуктук жана аналитикалык камсыздоо башкармалыгынын башчысы Жайнагүл Аширматова жана укуктук жана аналитикалык камсыздоо башкармалыгынын консультанты Нуркыз Жанышбекова катышты.   Конференциянын программасы төрт тематикалык сессиядан турду. Биринчи сессия Ассоциацияга мүчө мамлекеттерде 2018-жылдан тартып киргизилген же сунушталган конституциялык өзгөртүүлөргө арналды. Экинчи сессияда конституциялык көзөмөл органдарынын конституциялык принциптердин өнүгүшүнө, адам укуктары менен эркиндиктерин коргоого, мамлекеттик институттардын иштешине жана бийлик бутактарынын тең салмактуулугуна олуттуу таасир тийгизген эң маанилүү чечимдери каралды. Үчүнчү сессиянын алкагында өзгөчө конституциялык мааниге ээ болгон мыйзамдык өзгөртүүлөр, анын ичинде конституциялык көзөмөл органдарынын чечимдерин аткаруу максатында кабыл алынган мыйзамдар талкууланды. Жыйынтыктоочу сессия конференциянын жыйынтыктарын чыгарууга, пикир алмашууга жана конституциялык укук жаатындагы мындан аркы изилдөөлөрдүн келечектүү багыттарын талкуулоого арналды.   Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун делегациясы «Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун конституциялык укуктар чөйрөсүндөгү негизги чечимдери» деген темада баяндама жасады.   Баяндамада Конституциялык соттун адамдын жана жарандын конституциялык укуктары менен эркиндиктерин коргоо, күнөөсүздүк презумпциясынын принцибин камсыз кылуу, ошондой эле кылмыш-жаза мыйзамдарындагы доонун эскирүү мөөнөттөрү институтун  колдонуу маселелери боюнча маанилүү укуктук позициялары сунушталды.   Өзгөчө көңүл Кыргыз Республикасынын адам...
26.05.2026
2026-жылдын 20-майында Россия Федерациясынын Санкт-Петербург шаарында Россия Федерациясынын Конституциялык сотунун «Конституциялык көзөмөл жана азыркы глобалдык чакырыктар» аттуу эл аралык конференциясы болуп өттү.   Конференциянын ишине Россия Федерациясынын, Беларусь Республикасынын, Индиянын, Буркина-Фасонун, Тажикстандын, Өзбекстандын, Абхазиянын, Мьянманын, Казакстандын, Түркиянын жана Таиланддын конституциялык көзөмөл органдарынын, жогорку сот инстанцияларынын жана эл аралык сот институттарынын өкүлдөрү, ошондой эле илимий-эксперттик коомчулуктун өкүлдөрү катышты.   Кыргыз Республикасынан конференцияга Конституциялык сотунун судьялары Чинара Айдарбекова жана Лунара Жолдошева катышты.   Конференциянын максаты – конституциялык көзөмөл институттарынын алдында турган азыркы чакырыктарды, Конституциянын үстөмдүгүн камсыз кылуу, адам укуктарын жана эркиндиктерин коргоо маселелерин, ошондой эле геосаясий өзгөрүүлөрдүн жана санариптик технологиялардын ыкчам өнүгүшүнүн шарттарында конституциялык сот адилеттигин адаптациялануу маселелерин талкуулоо болду.   Конференциянын геосаясий олку-солку шарттарында конституциялык көзөмөл маселелерине арналган биринчи сессиясынын алкагында  Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун судьясы Чинара Айдарбекова баяндама жасады.   Өз сөзүндө Чинара Айдарбекова азыркы дүйнө укуктук жана саясий терең өзгөрүүлөрдүн мезгилин баштан кечирип жатканын, бул көрүнүштөр эл аралык чыңалуунун күчөшү, санариптик технологиялардын өнүгүшү жана эл аралык укук тутуму үчүн жаңы чакырыктардын пайда болушу менен коштолуп жатканын белгиледи. Анын пикири боюнча мындай шарттарда конституциялык көзөмөл мамлекеттин укуктук туруктуулугун камсыз кылуучу, мамлекеттин укуктук коопсуздугу менен адамдын негизги укуктарынын жана эркиндиктеринин корголушунун ортосундагы тең салмактуулукту сактоочу маанилүү механизм катары өзгөчө мааниге ээ болууда.   Баяндамада жасалма интеллектти өнүктүрүү, санариптик көзөмөл жана маалыматтык коопсуздук маселелери...
25.05.2026
Конституциялык сотунда Кыргыз Республикасынын Конституция күнүнө арналган студенттик сынактын жеңүүчүлөрүн сыйлоо боюнча салтанаттуу азем болуп өттү.   «Менин укуктарым жана менин жоопкерчилигим: Конституция менин жаран катары жүрүм-турумумду кандайча калыптандырат» аттуу сынак адам укуктары жана жарандын заманбап коомдогу ролу маселелерине кызыгуу менен караган, жогорку деңгээлдеги укуктук ой жүгүртүүсүн жана аналитикалык жөндөмдөрүн көрсөткөн таланттуу жана демилгелүү студенттерди бириктирди.   Салтанаттуу азем Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик гимнин аткаруу менен башталды. Катышуучуларга Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун төрагасы Эмиль Жолдошевич Осконбаев куттуктоо сөзүн сүйлөдү. Ал өз сөзүндө жаштардын укуктук мамлекетти чыңдоодогу өзгөчө ролун белгилеп, студенттерде Конституцияга, мыйзамдарга жана демократиялык баалуулуктарга болгон урмат-сыйды калыптандыруунун маанилүүлүгүн баса белгиледи.   Ошондой эле Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун судьялары куттуктоо сөздөрүн айтып, жаштардын демилгелерин колдоорун билдиришип, сынакка сунушталган иштердин жогорку деңгээлин белгилешти.   Сынак студенттер арасында чоң кызыгууну жаратып, жарандык жоопкерчилик, укуктук маданият жана конституциялык аң-сезим маселелерин талкуулоо үчүн маанилүү аянтча болду. Сынакка юридикалык багыттагы студенттер гана эмес, башка факультеттердин жана билим берүү уюмдарынын студенттери да кызыгуу көрсөтүшкөнү кубандырат. Бул жаштардын Конституцияга, жарандын укуктары жана милдеттерине болгон кызыгуусунун өсүп жатканын айгинелейт.   Kыргыз Республикасынын Конституциялык соту 10 жылдан ашуун убакыттан бери жаштардын укуктук сабаттуулугун жогорулатуу, Конституцияга болгон урмат-сыйды бекемдөө жана жоопкерчиликтүү жарандардын муунун калыптандыруу максатында ушундай сынактарды өткөрүп келет. Бул демилге жаштар арасында укуктук маданиятты өнүктүрүүгө, активдүү жарандык позицияны калыптандырууга жана конституциялык баалуулуктарга болгон кызыгууну арттырууга өбөлгө түзөт...
21.05.2026
2026-жылдын 20 жана 21-майында Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунда Ачык эшиктер күндөрүнүн алкагында Жусуп Баласагын атындагы Кыргыз улуттук университетинин юридика факультетинин 1-курсунун студенттери жана Б. Н. Ельцин атындагы Кыргыз-Россия Славян университетинин 2-курсунун студенттери менен жолугушуулар өттү.   Студенттер үчүн Конституциялык соттун имараты боюнча экскурсия уюштурулуп, анын жүрүшүндө конституциялык көзөмөл органынын калыптануу тарыхы, түзүмү, ишмердүүлүгүнүн негизги багыттары, ошондой эле Конституциянын үстөмдүгүн камсыз кылуудагы жана жарандардын конституциялык укуктары менен эркиндиктерин коргоодогу ролу тууралуу маалымат берилди.   Иш-чаранын алкагында Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун судьялары Бобукеева Меергүл Рыскулбековна жана Кыдырбаев Кырккелди Жумалиевич студенттер менен ачык диалог форматында жолугушуу өткөрүштү. Баарлашуунун жүрүшүндө судьялар Конституциялык соттун ишмердүүлүгү, конституциялык даттанууларды жана сунуштамаларды кароонун өзгөчөлүктөрү тууралуу айтып беришип, ошондой эле Конституциялык соттун айрым чечимдерин практикалык мисалдардын негизинде түшүндүрүштү. Өздөрүнүн кесиптик тажрыйбасына таянып, юрист кесибин аркалоонун жана калыптануунун  баскычтарына токтолушту.   Студенттер өздөрүн кызыктырган суроолорду берип, конституциялык укуктун актуалдуу маселелерин талкуулоого жана Конституциялык соттун судьясынын кесибинин өзгөчөлүктөрү менен таанышууга мүмкүнчүлүк алышты.   Мындай иш-чараларды өткөрүү системалуу негизде жүргүзүлүп, жаштардын укуктук маданиятын жогорулатууга, конституциялык укукка болгон кызыгуусун арттырууга жана Конституциялык соттун өлкөнүн билим берүү мекемелери менен өз ара кызматташтыгын чыңдоого багытталган.  
15.05.2026
14 жана 15-майда, Ачык эшиктер күнүнүн алкагында Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунда Жусуп Баласагын атындагы Кыргыз улуттук университетинин юридикалык факультетинин 1-курсунун студенттери жана Кыргыз Республикасынын Эл аралык университетинин 2-курсунун студенттери үчүн экскурсия уюштурулуп, жолугушуу болуп өттү.   Иш-чаранын жүрүшүндө болочок юристтер Конституциялык соттун ишмердүүлүгү, анын тарыхы,  ишинин негизги багыттары жана конституциялык көзөмөл органынын Конституциянын үстөмдүгүн камсыз кылуудагы, жарандардын укуктары менен эркиндиктерин коргоодогу, ошондой эле коомдо укуктук сабаттуулукту чыңдоодогу ролу менен таанышты.   Студенттерге  кайрылууларды кароо тартиби, конституциялык сот өндүрүшүнүн өзгөчөлүктөрү тууралуу маалымат берилип, сот жыйындары өтүүчү зал жана соттун жумушчу орундары көрсөтүлдү. Конституциялык сот тарабынан иштерди кароонун жана анын айрым чечимдерин кароо практикасына өзгөчө көңүл бурулуп, бул туурасында  иш-чаралардын катышуучуларына кеңири түшүндүрүлдү.   Студенттердин Конституциялык соттун судьясы Жамиль Асанбекович Шаршеналиев  жана Чинара Аскарбековна Айдарбекова менен болгон жолугушуусу өзгөчө кызыгуу жаратты. Ачык диалог форматында судьялар өзүнүн кесиптик тажрыйбасы менен бөлүшүп, конституциялык баалуулуктардын мааниси, юридикалык кесиптин орду, мыйзамды урматтоонун мааниси, ошондой эле болочок юристтер үчүн туруктуу кесиптик  өнүгүүнүн жана жоопкерчиликтин жогору болушунун зарылдыгы тууралуу айтып беришти.   Студенттер аларды кызыктырган  суроолорду активдүүлүктө берип, судьянын ишинин практикалык аспектилери жана Кыргыз Республикасындагы конституциялык сот адилеттигинин өзгөчөлүктөрүн талкуулашты.   Мындай иш-чаралар жаштардын укуктук маданиятын жогорулатууга, Конституцияны жана мыйзамды урматтоо сезимин калыптандырууга, ошондой эле студенттердин конституциялык укук жана сот адилеттиги маселелерине болгон кызыгуусун арттырууга өбөлгө түзөт.  
05.05.2026
Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунда Конституциялык соттун төрагасы Эмиль Жолдошевич Осконбаев баш болгон судьялардын Жогорку Кеңештин Төрагасынын биринчи орун басары Медербек Кубанычович Алиев жана Жогорку Кеңештин депутаттары менен 5-май – Кыргыз Республикасынын Конституция күнүнө каратажумушчу жолугушуусу болуп өттү.   Жолугушууга Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Конституциялык мыйзамдар, мамлекеттик түзүлүш, жергиликтүү өз алдынча башкаруу жана Регламент боюнча комитетинин төрайымы Гульнара Орозбековна Акимбаева, аталган комитеттин төрагасынын орун басары Мирланбек Канатбекович Жеенчороев, Сот-укуктук маселелер, укук тартиби, кылмыштуулукка каршы күрөшүү жана коррупцияга каршы аракеттенүү боюнча комитеттин төрагасынын орун басары Жылдыз Кочкоралиевна Курманалиева, ошондой эле Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Конституциялык соттогу  туруктуу өкүлү Айдарбек Касымалиевич Осмонов катышты.   Жолугушуу Кыргыз Республикасынын Конституциясынын күнүн белгилөөнүн алдында өтүп, Конституциялык сот менен Жогорку Кеңештин ортосундагы өз ара аракеттенүүнү чыңдоо, ошондой эле kонституциялык сот адилеттигин өнүктүрүүнүн актуалдуу маселелерин талкуулоого арналды.   Жолугушууну ачып жатып, Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун Төрагасы Э. Ж. Осконбаев төмөнкүлөрдү белгиледи: «Конституция — бул мамлекеттин Негизги мыйзамы гана эмес, элдин эркин, адамдын кадыр-баркын жана укук менен адилеттүүлүккө болгон ишенимди чагылдырган фундаменталдык укуктук таяныч. Ал мамлекеттик бийликтин бардык бутактары үчүн жалпы өнүгүү багытын аныктап, алардын тең салмактуу иштешин камсыздайт.   Конституциялык сот менен Жогорку Кеңештин ортосундагы институттук өз ара аракеттенүү өзгөчө мааниге ээ. Бул институттар өз ыйгарым укуктарынын чегинде иш алып баруу менен бири-бирин толуктап турат: парламент мыйзам чыгаруу иши аркылуу конституциялык ченемдерди ишке ашырса, ал эми Конституциялык сот – алардын үстөмдүүлүгүн жана түздөн-түз колдонулушун камсыздайт....
04.05.2026

Урматтуу мекендештер!

 

Сиздерди Кыргыз Республикасынын Конституцияcынын күнү менен чын жүрөктөн куттуктайм.

 

Бул күндүн мамлекеттик-укуктук, ошондой эле терең тарыхый жана баалуулук мааниси бар.

 

Конституциянын кабыл алынышы биздин элдин көз карандысыз, адилеттүү коомду курууга болгон кылымдардан берки умтулуусунун, инсандык ар-намысты урматтоонун жана мыйзамдуулук принциптерин бекемдөөнүн логикалуу уландысы болуп калды. Кыргыз мамлекеттүүлүгү –элдик курултай салттуулуктан жана демейки укуктун ченемдеринен тартып заманбап конституционализмге чейинки татаал жолду басып өттү, анда мыйзамдын үстөмдүгү идеясы дайыма негизги тирек бойдон калууда.

 

Кыргыз Республикасынын Конституциясы — бул жөн гана юридикалык документ эмес. Бул эркиндик, теңдик жана жоопкерчилик принциптерин бекемдеген коомдук келишимди билдирет. Ал мамлекеттик бийликтин чектерин аныктайт, ошол эле учурда мамлекет менен жарандын ортосундагы ишенимдин негизи болуу менен адамдын укуктары менен эркиндиктерин коргоонун кепилдиги болуп кызмат кылат.

 

Өнүгүү жылдарында Конституция коомдогу саясий, социалдык жана укуктук өзгөрүүлөрдү чагылдырып, бир нече жолу өркүндөтүлдү. Бирок анын негизги миссиясы – мамлекеттин туруктуулугун, бийлик бутактарынын тең салмактуулугун жана адам укуктарынын артыкчылыгын камсыз кылуу миссиясы өзгөрүүсүз бойдон калууда.

 

Бул шарттарда конституциялык көзөмөл органдарына өзгөчө жоопкерчилик жүктөлгөн. Кыргыз Республикасынын Конституциялык соту Конституциянын сакчысы катары анын түздөн-түз колдонулушун, бир түрдүү түшүнүлүшүн  камсыз кылууга жана ар кандай чечмелөөдөн коргоого милдеттүү. Бир ...

30.04.2026
Бүгүн Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунда Кыргыз Республикасынын Конституциясынын күнүнө карата судьялар жана аппараттын кызматкерлери катышкан салтанаттуу жыйын өттү.   Иш-чараны ачып жатып, Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун Төрагасы Эмиль Жолдошевич Осконбаев катышуучуларды алдыдагы мамлекеттик майрам менен куттуктап, Конституциянын мамлекеттин укуктук негиздерин аныктаган, ошондой эле  адамдын жана жарандын укуктары менен эркиндиктерине кепилдик берген негизги мыйзам катары өзгөчө ролун белгиледи. Ал өз сөзүндө: “Конституция коомдун туруктуу өнүгүүсүнүн негизи, ошондой эле анын жоболору ар бир жарандын турмушунда практикалык ишке ашырылышы керек”- деди.   Куттуктоо сөздөрү менен ошондой эле Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун судьялары Мукамбет Шадыканович Касымалиев жана Лунара Чаткалбековна Жолдошева чыгып сүйлөп, Конституциянын маанилүү укуктук багыт берүүчү документ катары маанисин белгилеп, анын инсан, коом жана мамлекеттин кызыкчылыктарынын тең салмактуулугун камсыз кылуудагы ролун баса көрсөтүштү.   Конституциялык сот өндүрүшүн өнүктүрүүгө кошкон олуттуу салымы үчүн, ошондой эле Конституция күнүнө карата Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун ведомстволук сыйлыктары менен төмөнкү адамдар сыйланды:   «Кызматташтык үчүн» Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун медалы менен: Копоев Замирбек Каныбекович — Чүй облусунун ИИББнин «Манас» аэропортун тейлөө боюнча аба транспорту бөлүмүнүн Коомдук коопсуздук кызматынын улук инспектору.   Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун Ардак грамотасы менен: • Сулайманов Атабек Абдышевич — Чүй облусунун Москва райондук сотунун судьясы; • Джаналиев Рысбек Молдошевич — Кыргыз Республикасынын Президентинин Администрациясынын соттор жана прокуратура органдары менен өз ара аракеттенүү бөлүмүнүн башчысынын орун басары; • Осмоналиев Чингиз Шаршеналиевич — Кыргыз Республикасынын Президентинин Администрациясынын соттор жана прокуратура о...
30.04.2026
2026-жылдын 28–29-апрелинде Астана шаарында (Казакстан Республикасы) Кыргыз Республикасынын Конституциялык сотунун судьясы Чинара Аскарбековна Айдарбекова Women in Justice Empowerment Breakfast эл аралык диалогдук аянтчасына, ошондой эле Young Professionals in Justice интенсивдүү билим берүү курсуна катышты.   Мотивациялык эртең мененки  жолугушуу форматында өткөн диалогдук аянтча сот адилеттиги системасында аялдардын ролун бекемдөөгө арналды. Иш-чаранын жүрүшүндө Борбор Азиядагы аял-судьялар альянсынын институционалдык өнүгүүсү, Эл аралык аял-судьялар ассоциациясы (IAWJ) менен өз ара аракеттенүүнү кеңейтүү, ошондой эле аярлуу топторду коргоо жана гендердик зомбулукка каршы аракеттенүү боюнча ведомстволор аралык кызматташуунун натыйжалуу механизмдери талкууланды.   Чинара Айдарбекова талкууларга активдүү катышып, өзүнүн практикалык тажрыйбасы менен бөлүшүп, сот системасында аялдардын ролун күчөтүүнүн, региондук кызматташууну өнүктүрүүнүн жана сот адилеттигин ишке ашырууда гендердик сезимтал ыкмаларды киргизүүнүн маанилүүлүгүн белгиледи.   Young Professionals in Justice билим берүү курсунун алкагында укуктун үстөмдүгү принцибин камсыз кылуу, сот адилеттигине жеткиликтүүлүктү кеңейтүү, сот системасын санариптештирүү, ошондой эле укуктук аргументтөө жана коммуникация көндүмдөрүн өнүктүрүү маселелери каралды.   Бул иш-чарага катышуу эл аралык тажрыйба алмашууга жана сот адилеттигинин азыркы чакырыктарын талкуулоого мүмкүнчүлүк берди.